Rada jest zespołem doradczym ministra sprawiedliwości, pierwszy raz powołanym do życia w październiku 2005 na trzyletnią kadencję. Składa się z 20 nominowanych przez ministra osób reprezentujących organizacje pozarządowe, środowisko praktyków alternatywnych metod rozwiązywania konfliktów (głównie mediacji), instytucje naukowe oraz resorty rządowe. Do głównych zadań Rady należy:
- opracowywanie zaleceń na temat zasad funkcjonowania systemu alternatywnych metod rozwiązywania konfliktów i sporów w Polsce,
- tworzenie płaszczyzny porozumiewania się mediatorów z osobami odpowiedzialnymi za zgodny ze standardami Unii Europejskiej rozwój ADR,
- opracowanie założeń do ustawy o ADR, w tym o mediacji,
- tworzenie warunków instytucjonalnych do rozwoju ADR,
- propagowanie mechanizmów pozasądowego rozwiązywania sporów wśród pracowników wymiaru sprawiedliwości, organów ścigania oraz w społeczeństwie.
Rada rządzi się własnym regulaminem. Kieruje nią wybieralne prezydium, ma swego rzecznika prasowego, zaś jej członkowie społecznie pracują w czterech komisjach: (1) promocji i rozwoju, (2) standardów postępowania mediatora, prowadzenia mediacji oraz kodeksu etycznego mediatora, (3) standardów szkolenia i certyfikacji oraz (4) ds. legislacyjnych. Rada zbiera się nie rzadziej niż raz na kwartał.
Podczas pierwszej kadencji (2005-2008) Rada opracowała i upowszechniła m.in.:
1) Standardy prowadzenia mediacji i postępowania mediatora (ogólne i - osobno - w sprawach karnych)
2) Standardy szkolenia mediatorów
3) Kodeks etyczny mediatorów polskich
4) Propozycje dotyczące usprawnienia procedury mediacyjnej przez sądy cywilne w ramach obowiązujących przepisów
5) Dobrowolne deklaracje stosowania mediacji dla organizacji gospodarczych i kancelarii prawnych
6) Modelowe programy szkoleń dla sędziów z zakresu mediacji w sprawach cywilnych, rodzinnych, gospodarczych i karnych
7) liczne projekty zmian legislacyjnych, w tym rozporządzenia ministra sprawiedliwości w sprawie wynagrodzenia mediatora i podlegających zwrotowi wydatków mediatora w postępowaniu mediacyjnym wszczętym na podstawie skierowania sądu.
Oprac. Maciej Tański
Mediator i trener umiejętności mediacyjnych, dyrektor Centrum Mediacji Gospodarczej
www.mediacja.org